Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi ev sahipliğinde, Endüstriyel Sürdürülebilirlik Disiplinlerarası Yüksek Lisans Programı koordinasyonunda 16-17 Ekim 2025 tarihlerinde 2. Endüstriyel Sürdürülebilirlik ve Yeşil Dönüşüm Çalıştayı (2. ESYED) gerçekleştirildi. Çalıştayın sonuç raporu kamuoyuyla paylaşıldı. Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Şenay Balbay, raporun Türkiye’nin sürdürülebilirlik performansını ve “Toplum 5.0” odağında dijital yeşil dönüşüm potansiyelini ortaya koyduğunu belirtti.
Sürdürülebilirlik Raporlamasında İlerleme ve Yaygınlaştırma Gerekliliği
Çalıştay sonuçlarına göre, 2023 yılındaki ilk çalışmaya kıyasla raporlama standartlarında (TSRS) sektörler bazında önemli ilerlemeler yaşandı. Ancak Doç. Dr. Balbay, bu standartların henüz Türkiye geneline yayılamadığını ve raporlamanın ülke genelinde bir eksiklik olarak kaldığını vurguladı.
Dijitalleşme ve Yapay Zeka: Veri Toplama ve KVKK Farkındalığı
Sektörler dijitalleşme alanında güçlü bir performans sergiliyor ve özellikle yapay zeka entegrasyonunda önemli atılımlar yapıldı. Ancak süreçlerin önünde en büyük engel, yeterli veri toplanamaması ve proses optimizasyonundaki eksiklikler. Balbay, “Sektörlerimizde yapay zeka iştahı yüksek olsa da KVKK (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu) konusundaki farkındalık düşük. KVKK’nın göz ardı edildiği yapay zeka uygulamaları, sektörel veri güvenliğini riske atmaktadır” dedi.
KOBİ’lere Finansal ve Raporlama Desteklerinin Önemi
Rapor, sanayinin lokomotifi olan KOBİ’lerin yeşil dönüşüme finansal ve raporlama alanlarında desteklenmesi gerektiğini ortaya koydu. KOBİ’lerin dönüşüm finansmanı eksikliği ve raporlama maliyetlerini azaltacak destek mekanizmalarının yetersizliği en büyük bürokratik ve mali engeller olarak tanımlandı.
İş Birliği ve Uzman Eksikliği Sürdürülebilirlikte Risk Oluşturuyor
Rapor, kamu, üniversite ve sanayi arasındaki iş birliğinin yetersiz olduğunu ve kurumlar arası koordinasyonun zayıf kaldığını gösterdi. Hem ülke hem sektör bazında en büyük tehditlerden biri ise stratejik kararlar alabilecek yetkin uzman eksikliği olarak belirtildi.
Eğitimde Disiplinlerarası ve Uygulamalı Yaklaşımlar Gerekiyor
Doç. Dr. Balbay, sektörün üniversitelerden beklentisinin disiplinlerarası eğitim anlayışının teşvik edilmesi ve uygulamalı eğitim programlarının geliştirilmesi olduğunu ifade etti. Raporda, Toplum 5.0 vizyonuna uygun, “İnsan Merkezli Teknoloji Eğitimi” yaygınlaştırılması gerekliliği güçlü şekilde yer aldı.
