Türkiye’deki zeytin ve zeytinyağı ihracatçılarını çatısı altında buluşturan Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliğinin seçimli Genel Kurul Toplantısı’nda Emre Uygun 55 oyla tekrar başkanlığa seçildi.
İhracat Rakamları ve Sektörün Durumu
Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği Başkanı Emre Uygun, sektörün küresel ve ulusal sınamalardan geçtiğini belirtti. Türk zeytincilik sektörünün 2023/24 sezonunda 763 milyon dolar ihracat gerçekleştirdiğini açıkladı. Ancak 2024/25 sezonunda ihracatın yüzde 27 gerileyerek 559 milyon dolar döviz geliriyle tamamlandığını ifade etti.
Sofralık Zeytin ve Zeytinyağı İhracatındaki Farklılıklar
Uygun, ihracat rakamlarında iki farklı tablo olduğunu vurguladı. Sofralık zeytin ihracatının 255 milyon dolar ile hedefini aştığını ve 117 ülkeye ulaştığını belirtti. Siyah zeytin ihracatı yüzde 19 artışla 194 milyon dolar, yeşil zeytin ihracatı ise yüzde 29 artışla 61 milyon dolar seviyesine çıktı. Buna karşılık, zeytinyağı ihracatı döviz bazında yüzde 50 düşüşle 252 milyon dolara geriledi. Miktar bazında ise 70 bin tondan 50 bin tona indi.
Zeytinyağı İhracatındaki Kısıtlamalar
Başkan Uygun, zeytinyağı ihracatındaki gerilemenin sadece küresel fiyat düşüşüyle açıklanamayacağını söyledi. 2021’den bu yana dökme ve varilli zeytinyağı ihracatına uygulanan kısıtlama, fon ve yasakların uluslararası rekabet gücünü olumsuz etkilediğini belirtti. Bu uygulamaların ülkenin güvenilir tedarikçi imajını zedelediğini ve pazar paylarının rakip ülkelere kaymasına yol açtığını ifade etti.
2025/26 Sezonu İhracat Verileri
Uygun, 2025/26 sezonunda ihracat kaybının sürdüğünü açıkladı. 31 Mart 2026 itibarıyla toplam ihracatın 38 milyon dolar azalarak 192 milyon dolara gerilediğini söyledi. Zeytinyağı ihracatının miktar bazında yüzde 73 azalarak 7 bin tona indiğini ve 44 milyon dolar döviz getirisi sağladığını belirtti. Sofralık zeytin ihracatı ise 135 milyon dolar seviyesinde kaldı.
Sektörel Ticaret Heyetleri ve Uluslararası Tanıtım
Birlik, ihracatı artırmak için ABD, Kanada, Japonya ve Avustralya gibi hedef pazarlarda sektörel ticaret heyetleri düzenledi. Uluslararası prestijli fuarlarda sektör güçlü şekilde temsil edildi. Uygun, ABD Summer Fancy Food, Expo West, Japonya Foodex ve Çin Uluslararası İthalat Fuarı gibi etkinliklere katılımı vurguladı. Ayrıca, Turkish Taste turquality projesinin ABD pazarındaki çalışmalarına devam ettiğini ve Japonya pazarının da projeye dahil edilmesi için girişimler başlatıldığını belirtti.
OLIVEtoLIVE UR-GE Projesi
Sektörün rekabet gücünü artırmak amacıyla OLIVEtoLIVE UR-GE Projesi başlatıldı. Projeye 60 firmalık rekor başvuru gerçekleşti. Uygun, bu sayının birlik bünyesinde şimdiye kadar ulaşılan en yüksek başvuru olduğunu söyledi. Proje kapsamında firmaların altyapısal eksiklikleri tespit edilip, küresel rekabette ihtiyaç duydukları yetkinlikler kazandırılacak. Stratejik pazarlama ve markalaşma faaliyetleriyle firmalar uluslararası arenada daha rekabetçi hale getirilecek.
Dahilde İşleme Rejimi (DİR) ve İhracat Yasakları
Genel kurulda ihracattaki yasakların ve kotaların sektörde belirsizlik yarattığı belirtildi. Uygun, zeytinyağında ihracat yasaklarının son yıllarda üç kez uygulandığını ve ihracatçıların bu süreçte görüşlerinin alınmadığını söyledi. Yasaklara karşı mücadele ettiklerini ifade etti. Dahilde İşleme Rejimi’nin sürekli açık olması gerektiğini vurguladı. Bu rejimin sürdürülebilir hammadde tedariği için önemli bir enstrüman olduğunu belirtti. Uygun, ortak çözüm bulunmadan ani değişikliklerin sektöre zarar vereceğini söyledi.
Pestisit Sorunu ve Riskler
Uzakdoğu ve Amerika pazarlarına ihracat yapan firmaların pestisit riskiyle karşı karşıya olduğunu belirten Uygun, Ticaret Bakanlığı’nın Ege Bölgesi’nde yaptığı analizlerde numunelerin %50’sinden fazlasında pestisit tespit edildiğini açıkladı. Bu sorunun üretim sahalarından başlayarak önlem alınması gerektiğini vurguladı. Avrupa Birliği’ne direkt ürün satılmaması nedeniyle sorunun henüz tam hissedilmediğini ancak büyüyen bir tehdit olduğunu söyledi.
Yönetim Kurulu ve Denetim Kurulu
Genel kurul sonrası yapılan seçimde Emre Uygun başkan seçildi. Yönetim Kurulu üyeleri şunlar oldu: Davut Er, M. Kadri Gündeş, Aykut Eker, Şafi Tunç, İsmail Selçuk, Rahmi Balsarı, Halil Can, Ayhan Bakan ve Vural Gözgeç. Denetim Kurulu üyeleri ise Ekin Fırıncıoğulları, Aydın Şensal ve Orhan Önal olarak belirlendi.
Yorumlar kapalı.