“Global rekabette güç kaybeden Avrupa Birliği, Orta Asya ile güçlü ve modern bir ortaklık kuruyor. AB ekonomilerinin Orta Asya açılımının anahtarı ise Türk taşımacıları oluyor” diyen HİB Yönetim Kurulu Üyesi ve Yük Taşımacılığı ve Lojistik Hizmetleri Komitesi Başkanı Murat Baykara, Avrupa Birliği’nin Türk taşımacılarının önündeki yapay engelleri kaldırması ve vizeleri kolaylaştırması gerektiğini belirtti. Ayrıca Orta Asya’ya yönelik ticari açılımında Türkiye ile lojistikte stratejik ortaklık kurulmasını vurguladı.
2025 Hedefleri ve Sektör Değerlendirmesi
Hizmet İhracatçıları Birliği (HİB) Yük Taşımacılığı ve Lojistik Hizmetleri Komitesi, 2025 yılına ilişkin sektörel değerlendirmelerini paylaştı. Murat Baykara, sektörün hem hizmet ihracatı hem de Türkiye’nin mal ticaretinin sürdürülebilirliği açısından kritik bir rol oynadığını ifade etti. 2024 yılında Türkiye’nin lojistik ve taşımacılık ihracatı 40 milyar doların üzerinde gerçekleşti. 2025 Kasım ayı itibarıyla bu rakam 42 milyar 250 milyon dolara yükselirken, bunun 19 milyar 570 milyon doları yük taşımacılığı ihracatı oldu.
Üye Sayısında Önemli Artış
Baykara, 2022’den bu yana HİB bünyesindeki yük taşımacılığı ve lojistik hizmetleri sektöründe faaliyet gösteren üye firma sayısının 255’ten 701’e yükseldiğini söyledi. Bu artışla sektör, HİB içinde üye sayısı açısından üçüncü sıraya yerleşti. Kurumsal kapasitedeki büyümenin sektörün dinamizmini ve ihracat potansiyeline güveni gösterdiğini belirtti.
Türkiye’nin Rekabet Gücü ve Altyapı
Türkiye’nin liman, havalimanı, karayolu, demiryolu ve lojistik tesislerinden oluşan güçlü ulaşım altyapısı, sektöre önemli rekabet avantajı sağlıyor. Baykara, Türkiye’nin 1.000-1.200 kilometrelik karayolu ve 3 saatlik havayolu erişim mesafesine sahip geniş bir talep havzasına sahip olduğunu belirtti. Ayrıca düşük riskli ekonomik ortam, küresel bağlantılar, hizmette verimlilik ve nitelikli iş gücünün Türkiye’yi lojistikte benzersiz kıldığını vurguladı.
Taşımacılıkta Güçlü Büyüme Rakamları
Baykara, son 10 yılda karayolu ile yapılan ihracat taşımacılığının yaklaşık %55 arttığını açıkladı. 2014’te 55,3 milyar dolar olan karayolu taşımacılığı ihracatı, 2024’te 85,8 milyar dolara ulaştı. Deniz taşımacılığında konteyner taşımacılığı TEU bazında %62, elleçlenen yük miktarı ise ton bazında %38 arttı. Havayoluyla taşımacılıkta da ton bazında ortalama %47’lik artış gerçekleşti.
Orta Koridor ve Ticaretin Geleceği
Orta Koridor’un üç katına çıkması beklenen Avrupa-Asya ticaretinde Türkiye’yi önem taşıyan bir merkez konumuna getirdiğini belirten Baykara, Türkiye’nin bu süreçte lojistik gücünü artırmak için çalışmalar yürüttüğünü ifade etti. Hazar Geçişli Orta Koridor’un artık global bir ticaret rotası haline geldiğini ve Avrupa Birliği’nin Orta Asya yatırımlarını hızlandırdığını söyledi.
AB ile Lojistik İş Birliği ve Engeller
Türk taşımacılarının Kafkasya ve Orta Asya bölgesindeki uzmanlığı sayesinde AB’li işletmelere rehberlik edebileceğini belirten Baykara, Türkiye-AB arasındaki karayolu transit kotaları ve sürücü vizeleri gibi kısıtlamaların ticarette verimliliği düşürdüğünü ifade etti. Bu kısıtlamaların kaldırılması halinde Türkiye’nin AB’ye ihracat kapasitesinde %12 artış sağlanabileceğini kaydetti.
Net Hedefler ve Yol Haritası
Baykara, sektörün güçlü yanlarını ve fırsatlarını şöyle özetledi: “Coğrafi konumumuz, güçlü altyapımız, taşımacılık firmalarımız, THY Cargo’nun küresel ağı ve uygun iş gücü maliyetleri en önemli avantajlarımız. Yurt dışı yatırım fırsatları ve sınır iş birlikleri gelecek dönemin en büyük fırsat alanlarıdır.”
Baykara, sektör hedeflerini şöyle dile getirdi: Yük taşımacılığı ve lojistik gelirlerini orta vadede 40 milyar doların üzerine çıkaracağız. 2030 yılında Türkiye’nin Asya-Avrupa taşımacılığındaki transit gelir payını %30’a yükseltmeyi, Orta Koridor’u en cazip güzergah haline getirmeyi, bölgesel e-ticaret taşımacılığı merkezi olmayı ve Dünya Bankası Küresel Lojistik Performans Endeksi’nde ilk 25 ülke arasına girmeyi hedefliyoruz. Ayrıca sınır geçişlerini hızlandırarak ihracatta bekleme sürelerini azaltmak önceliklerimiz arasında yer alıyor.
