Bakan Yardımcısı Ağar, Yapay Zeka Çağında E-Ticaretin Lojistiği Zirvesi’nde yaptığı konuşmada, son 23 yılda Türkiye’nin ulaştırma altyapısına yaklaşık 300 milyar dolar yatırım yapıldığını belirtti. Önümüzdeki 25-30 yıl içinde ise ilave 200 milyar dolarlık yatırım hedeflendiğini söyledi.
Yapay Zekâ Kullanımı ve Lojistikte Verimlilik
Ağar, yapay zekâ destekli lojistik optimizasyonuyla teslimat sürelerinde yüzde 30’a kadar kısalma sağlanmasının beklendiğini ifade etti. TÜİK verilerine göre, 2021’de yapay zekâ araçlarını kullanan girişimlerin oranı yüzde 2,7 iken, 2025’te bu oranın yaklaşık üç kat artarak yüzde 7,5 seviyesine yükseldiğini aktardı. Yapay zekâ kullanımının en fazla büyük işletmelerde görüldüğünü ve bu teknolojinin en çok yüzde 46,5 oranla pazarlama ve satış amaçlı kullanıldığını belirtti.
Stratejik Konum ve Lojistik Yatırımları
Türkiye’nin 67 ülkeye erişim sağlayan benzersiz bir coğrafyada yer aldığını vurgulayan Ağar, son 23 yılda ulaştırma altyapısına yapılan 300 milyar dolar yatırımın önemine dikkat çekti. Önümüzdeki 25-30 yılda ilave 200 milyar dolarlık yatırım hedeflendiğini söyledi. Ülke genelinde faaliyette olan 12 lojistik merkez bulunduğunu, yapımı devam eden 4 lojistik merkez ile birlikte bu sayının ihale aşamasındaki projeler tamamlandığında 23’e çıkmasının planlandığını ifade etti.
Küresel Tedarik Zincirlerindeki Gelişmeler
Hürmüz Boğazı ve çevresinde yaşanan sıkıntıların taşıma sürelerini uzattığını belirten Ağar, Türkiye’nin jeostratejik konumuyla transit taşımacılık ve küresel tedarik zincirlerinde önemli avantajlara sahip olduğunu söyledi. 2025 yılında lojistik ve taşımacılık hizmetlerinin 42,4 milyar dolar ihracat ile ülkenin 122,6 milyar dolarlık hizmet ihracatından %34,5 pay aldığını ve sektörün dünyada 9. sırada yer aldığını aktardı.
Yurt Dışı Lojistik Ağları ve Ekonomik Veriler
Ağar, yurt dışı lojistik ağlarının sayısını 8’e çıkarmayı hedeflediklerini belirtti. Şu anda 5 projenin destek kapsamında olduğunu, bunların 2’sinin Amerika’da, 3’ünün Avrupa’da konumlandığını söyledi. Türkiye’nin 86 milyon nüfus ve yaklaşık 1.6 trilyon dolar GSYİH ile kişi başına yaklaşık 18 bin dolar gelir seviyesinde olduğunu ifade etti. Mal ihracatının 253,3 milyar dolar, hizmet ihracatının ise 122,6 milyar dolar olduğunu ve toplam dış ticaret hacminin 396 milyar dolar seviyesinde bulunduğunu aktardı.
İhracat Destekleri ve Finansman
2025 yılında mal ve hizmet ihracatına yaklaşık 33 milyar lira destek sağlandığını, 2026 yılında bu tutarın 45 milyar liraya yükselmesinin hedeflendiğini belirten Ağar, ihracatın finansmanında da önemli çalışmalar yürütüldüğünü söyledi. Türk Eximbank, Türk Ticaret Bankası ve İhracatı Geliştirme A.Ş. gibi kurumlarla koordineli çalışıldığını ifade etti.
Kamu ve Özel Sektör İş Birliği
DEİK Genel Sekreteri Caner Çolak moderatörlüğünde gerçekleşen oturumda, Ticaret Bakanlığı İhracat Genel Müdürü Mehmet Ali Kılıçkaya, Uluslararası Hizmet Ticareti Genel Müdürü Tarık Sönmez, Türk Ticaret Bankası Genel Müdürü İlker Yeşil ve İhracatı Geliştirme A.Ş. Genel Müdürü Fatih Tuğrul Topaç önemli başlıklar üzerinde durdu.
Kamuda Yapay Zekâ Uygulamaları
Mehmet Ali Kılıçkaya, kamuda yapay zekâyı ilk kullanan genel müdürlüklerden olduklarını belirtti. 2020 yılında başlanan çalışmalarda, hedef pazarlar, pazar yerleri ve satış verileri gibi bilgilere ulaşılabilen iki platformun hizmet verdiğini söyledi. Ayrıca, dünyanın 119 ülkesinde yaklaşık 270 kişilik kadroyla faaliyet gösterdiklerini ve ihracat akademisi kapsamında kapsamlı eğitim programları düzenlediklerini aktardı.
İhracat Destek Bütçesi ve Dijital Dönüşüm
Kılıçkaya, ihracat destek bütçesinin geçen yıl 25,5 milyar TL iken bu yıl 33 milyar TL’ye ulaştığını, yaklaşık 25 bin ihracatçının bu desteklerden yararlandığını söyledi. Dijital dönüşümün hızlandığını, Türkiye’de bireylerin yüzde 90’ının, işletmelerin ise yüzde 93,6’sının internet kullandığını belirtti. Destek Yönetim Sistemi’nin dijital ortama taşındığını ve yapay zekâ ile daha akıllı hale getirilmesinin hedeflendiğini ifade etti.
Finansman Desteği ve KOBİ’lere Odaklanma
Türk Ticaret Bankası Genel Müdürü İlker Yeşil, bankanın ihracatçının finansal yolculuğundaki ikinci adresi olarak konumlandığını söyledi. 2024 yılında yaklaşık 76 milyar TL finansman hacmi sağlandığını, 2026 yılına kadar bu desteğin 100 milyar liranın üzerine çıkarılmasının hedeflendiğini belirtti. KOBİ ölçeğindeki ihracatçıların finansmana erişimindeki engellerin kaldırılmasına odaklandıklarını aktardı.
E-Ticaretin Lojistik Üzerindeki Etkisi
Ticaret Bakanlığı Uluslararası Hizmet Ticareti Genel Müdürü Tarık Sönmez, pandemi döneminde e-ticaretin hızla büyüdüğünü ve 15-20 yıllık mesafenin 2-3 yıl içinde alındığını söyledi. 2024 yılında 3 trilyon TL’yi aşan işlem hacmi ve yaklaşık 6 milyar işlem sayısının lojistik altyapısının buna göre düzenlenmesi gerektiğini gösterdiğini belirtti. E-ticaret başarısının güçlü lojistik altyapı ve etkin teslim kapasitesiyle mümkün olduğunu vurguladı.
İhracatçının Teminat Sorunu Dijitalle Çözülüyor
İhracatı Geliştirme A.Ş. Genel Müdürü Fatih Tuğrul Topaç, İGE’nin kredi vermediğini ancak ihracatçıların krediye erişim yolundaki teminat sorununu aşmalarına destek olduğunu anlattı. Ortaklık yapısının %83 ihracatçı, %17 banka ortaklığı olduğunu belirtti. Toplam 22 banka üzerinden kefalet üretildiğini, dijital entegrasyon sayesinde sürecin banka şubesine gitmeden dijital ortamda tamamlandığını ifade etti.
İlham Veren Başarı Öyküleri
Günün son oturumunda, DEİK Dijital Teknolojiler İş Konseyi Başkanı Dr. R. Erdem Erkul moderatörlüğünde; Hayrettin Uçak (Uçak Kardeşler), İnanç Erol (NGN) ve Mahmut Güzel (Güzel Grup) başarı hikayelerini katılımcılarla paylaştı.
Yorumlar kapalı.