Işınlanmış yakıt demetleri, ikinci yakıt döngüsünün ardından 2024 yılında çıkarılan diğer üç yakıt demetinin halihazırda depolandığı kullanılmış yakıt havuzuna aktarıldı. REMIX yakıt demetleri daha sonra ışınlama sonrası çalışmalar için Dimitrovgrad’daki Atom Reaktörleri Araştırma Enstitüsü’ne gönderilecek.

REMIX Yakıtının Özellikleri ve Önemi

Benzersiz bir yakıt matrisine sahip REMIX peletleri; standart zenginleştirilmiş doğal uranyum yerine, VVER reaktörlerinin tüketilmiş nükleer yakıtından elde edilen rejenere uranyum ve plütonyum karışımından üretilirler. Bu çözümün uygulanmasının, yalnızca hızlı nötron reaktörlerini değil, aynı zamanda günümüz nükleer enerjisinin omurgasını oluşturan geleneksel hafif su termal reaktörlerini de kapalı bir nükleer yakıt döngüsüne dahil etmesi bekleniyor. Bu, nükleer enerji için kaynak tabanını önemli ölçüde genişletecek ve ışınlanmış yakıtın uzun süreli depolanması yerine yeniden kullanılmasını sağlayacak.

Rosatom’un Nükleer Yakıt Bölümü’nün yönetim şirketi TVEL’in Araştırma ve Geliştirme Kıdemli Başkan Yardımcısı Alexander Ugryumov, “Kurşun test çubukları ve ardından kurşun test demetleri programını tamamladıktan sonra, ticari olarak REMIX yakıtının yaklaşık on yıllık işletim deneyimini biriktirdik. Işınlama sonrası çalışmalar, uranyum-plütonyum VVER yakıtını uygulamaya koymamızı ve ilk kez piyasaya sürmemizi sağlayacak. Bir sonraki adım, seyreltilmiş uranyum ve %5’e kadar plütonyum içeren yakıt demetlerinin işletimi olacak. Böylece, rejenere uranyumdan farklı uranyum-plütonyum bileşimlerine kadar dengeli nükleer yakıt döngüsü konseptinde eksiksiz bir ürün yelpazesi geliştiriyoruz” dedi.

Pilot Uygulama ve Güvenlik Değerlendirmesi

Balakovo Nükleer Güç Santrali Güvenlik ve Güvenilirlikten Sorumlu Baş Mühendis Yardımcısı Yuri Ryzhkov, “REMIX yakıtının pilot uygulaması, düzenleyici kurumla sıkı bir koordinasyon içinde ve Rosatom Yakıt Bölümü uzmanlarının gözetiminde yapıldı. Her döngüden sonra, yakıt çubukları ve yapısal elemanlar, yakıt ikmal makinesinin TV kamerası kullanılarak incelendi. Çalışma sırasında herhangi bir sapma tespit edilmedi, nötron-fiziksel ve servis özellikleri tasarım sınırları içinde kaldı” ifadelerini kullandı.

Dengeli Nükleer Yakıt Döngüsü ve Rosatom’un Faaliyetleri

REMIX yakıtı, hafif su termal reaktörleri için tasarlanmış yenilikçi bir Rus ürünüdür. Yeniden işlenmiş tüketilmiş nükleer yakıttan geri kazanılan rejenere uranyum ve plütonyum karışımına dayalı, zenginleştirilmiş uranyum ile desteklenen bir yakıt matrisi kullanır. Hızlı reaktörler için kullanılan uranyum-plütonyum yakıtlarının aksine, REMIX yakıtı en fazla %1,5’e kadar daha düşük bir plütonyum içeriğine sahiptir. Nötron spektrumu, standart zenginleştirilmiş uranyum yakıtınınkine neredeyse tamamen benzerdir; bu da reaktör çekirdeğindeki davranışının ve ışınlama sırasında uranyumdan üretilen plütonyum miktarının esasen aynı olduğu anlamına gelir.

REMIX yakıtının en önemli avantajlarından biri, tasarım değişiklikleri veya önemli ek güvenlik önlemleri gerektirmeden mevcut reaktörlere entegre edilebilmesidir. Bu yakıtın kullanılması, nükleer yakıt döngüsünü tamamlayarak, kullanılmış yakıtın depolanmak yerine yeniden kullanılmasını sağlayacak ve böylece nükleer endüstrisinin kaynak tabanında önemli bir genişlemeye olanak tanıyacak.

Dengeli Nükleer Yakıt Döngüsü (NFC), Rosatom’un kapalı nükleer yakıt döngüsü alanındaki yenilikçi pratik çözümlerine dayanan bir sistemdir. Işınlanmış nükleer yakıtın verimli bir şekilde yeniden işlenmesini ve hem faydalı (uranyum, plütonyum) hem de bertaraf edilecek (fisyon ürünleri) yeniden işleme ürünlerinin rasyonel yönetimini sağlar. Dengeli NFC, bertaraf edilmek için gönderilen radyoaktif atık hacmi ve aktivitesini önemli ölçüde azaltmayı hedefler. Ayrıca nükleer atık yönetiminin güvenliğini artırır, çevresel riskleri azaltır ve sürdürülebilir bir tüketim ve üretim modeli sağlar.

Rosatom ve TVEL’in Küresel Faaliyetleri

TVEL A.Ş.’nin yönettiği Rosatom’un Nükleer Yakıt Bölümü, nükleer yakıt üretimi, uranyum dönüştürme ve zenginleştirme, gaz santrifüjleri üretimi ile Ar-Ge ve tasarım kurumlarını bünyesinde bulunduruyor. Rus nükleer güç santrallerinin tek nükleer yakıt tedarikçisi olan TVEL, dünya çapında 15 ülkede 70’ten fazla güç ünitesine, dokuz ülkede araştırma reaktörlerine ve Rus nükleer filosunun itici reaktörlerine yakıt sağlıyor. Dünya genelindeki her altı güç ünitesinden biri TVEL yakıtıyla çalışıyor. Yakıt Bölümü, dünyanın en büyük zenginleştirilmiş uranyum ve kararlı izotop üreticisidir.

TVEL ayrıca kimya, metalurji, enerji depolama, 3D baskı, dijital çözümler ve nükleer tesislerin devre dışı bırakılması alanlarında yeni iş alanları geliştirmeye odaklanmıştır.

Rosatom’un Elektrik Enerjisi Bölümü, Rusya’nın en büyük düşük karbonlu elektrik üreticisidir. Yönetim şirketi Concern Rosenergoatom A.Ş., dünyanın tek yüzer nükleer güç santrali dahil olmak üzere 11 nükleer güç santralini işletiyor. Bölümün toplam 28,5 GW kapasiteli 33 güç ünitesi, Rusya’nın elektriğinin yaklaşık %19’unu üretiyor. Rosenergoatom’un işletmeleri, nükleer üniteler için devreye alma ve bakımdan personel eğitimine kadar tam kapsamlı hizmetler sunuyor. Ayrıca tıp, tarım ve mikroelektronik için izotop üretiyor ve elektrikli araç şarj altyapısı, biyogaz tesisleri ve endüstriyel robotik gibi yeni iş alanları geliştiriyor.